Tìm kiếm tài liệu miễn phí

Nâng cao thực thi điều khiển thiết bị tập cổ chân sử dụng cơ cấu chấp hành PAM

Nhu cầu phục hồi chức năng do các bệnh về thần kinh, tai nạn giao thông, tai nạn lao động, các họat động thể dục thể thao và tuổi già, hiện nay rất lớn và quá tải trong tất cả các bệnh viện, trung tâm chấn thương chỉnh hình và các trung tâm thể dục thể thao. Bên cạnh đó, nguồn nhân lực về vật lý trị liệu, phục hồi chức năng và một số thiết bị tập phục hồi chức năng khớp cổ chân hiện có tại các bệnh viện lớn như Chợ Rẫy, Thống Nhất và doanh nghiệp sản xuất dụng cụ vật lý trị liệu - phục hồi chức năng như Phana còn rất nhiều hạn chế như: thiết bị thiếu nhiều tính năng, họat động đơn giản, không thể thay đổi các tham số vật lý trị liệu để phù hợp với những điều kiện khác nhau của người bệnh nhằm giúp người bệnh đạt được sự tiến bộ nhanh nhất trong phục hồi chức năng.



Đánh giá tài liệu

0 Bạn chưa đánh giá, hãy đánh giá cho tài liệu này


  • 5 - Rất hữu ích 0

  • 4 - Tốt 0

  • 3 - Trung bình 0

  • 2 - Tạm chấp nhận 0

  • 1 - Không hữu ích 0

Mô tả

Science & Technology Development, Vol 11, No.09 - 2008

NÂNG CAO THỰC THI ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ TẬP CỔ CHÂN SỬ DỤNG
CƠ CẤU CHẤP HÀNH PAM
Từ Diệp Công Thành
Trường Đại học Bách khoa, ĐHQG-HCM
(Bài nhận ngày 28 tháng 02 năm 2008, hoàn chỉnh sửa chữa ngày 08 tháng 05 năm 2007)

TÓM TẮT: Nhu cầu phục hồi chức năng do các bệnh về thần kinh, tai nạn giao thông,
tai nạn lao động, các họat động thể dục thể thao và tuổi già, hiện nay rất lớn và quá tải trong
tất cả các bệnh viện, trung tâm chấn thương chỉnh hình và các trung tâm thể dục thể thao. Bên
cạnh đó, nguồn nhân lực về vật lý trị liệu, phục hồi chức năng và một số thiết bị tập phục hồi
chức năng khớp cổ chân hiện có tại các bệnh viện lớn như Chợ Rẫy, Thống Nhất và doanh
nghiệp sản xuất dụng cụ vật lý trị liệu - phục hồi chức năng như Phana còn rất nhiều hạn chế
như: thiết bị thiếu nhiều tính năng, họat động đơn giản, không thể thay đổi các tham số vật lý
trị liệu để phù hợp với những điều kiện khác nhau của người bệnh nhằm giúp người bệnh đạt
được sự tiến bộ nhanh nhất trong phục hồi chức năng. Sản phẩm mang tính cơ khí thuần túy,
thiếu khả năng tự động và cần chuyên gia vật lý trị liệu hướng dẫn liên tục. Trên cơ sở đó,
nghiên cứu chế tạo và điều khiển thiết bị tập phục hồi chức năng khớp cổ chân sử dụng cơ cấu
chấp hành PAM (Pneumatic Artificial Muscle – Cơ bắp nhân tạo dùng khí nén) được giới
thiệu nhằm hướng đến: hiện đại hóa trang thiết bị phục vụ ngành y tế, nâng cao năng suất và
hiệu quả công việc, thay thế dần các thiết bị đã lỗi thời, thiếu nhiều tính năng hiện đang được
sử dụng trong hầu hết các bệnh viện, trung tâm chấn thương chỉnh hình, các trung tâm huấn
luyện thể dục thể thao, hoặc thay thế các thiết bị nhập ngọai, giá thành rẻ. Thiết bị tập cổ chân
được điều khiển thông qua PC và sử dụng bộ điều khiển PID. Các tính năng hỗ trợ tốt nhất có
thể cho các chuyên gia trong việc ra y lệnh cũng được trình bày thông qua phần mềm điều
khiển đề xuất.
Từ khóa: Cơ cấu chấp hành PAM, Vật lý trị liệu - Phục hồi chức năng, Cổ chân, PID
1.GIỚI THIỆU

Hiện nay, nhu cầu về vật lý trị liệu, phục hồi chức năng trong các bệnh viện, trung tâm
chấn thương chỉnh hình, trung tâm thể dục thể thao rất lớn. Bên cạnh đó, các thiết bị hiện có
thiếu nhiều tính năng, hoạt động đơn giản, sản phẩm mang tính cơ khí thuần tuý và đòi hỏi có
chuyên gia vật lý trị liệu hướng dẫn hỗ trợ. Nghiên cứu ứng dụng các cơ cấu tác động truyền
thống như động cơ điện và thủy lực trong lĩnh vực y tế phục hồi chức năng đã và đang được
hoàn thiện. Tuy nhiên những hạn chế về tính an toàn, độ trơ cứng cao, không mềm dẻo và linh
hoạt, tỉ số khối lượng/công suất thấp, khối lượng cơ cấu tác động lớn, khả năng lặp đi lặp lại,
v.v.. luôn là những thách thức đối với các nhà khoa học.
Một trong những giải pháp mới lạ đầy hứa hẹn thay thế các cơ cấu tác động truyền thống
là cơ cấu chấp hành PAM [1]. Với tính năng an toàn cố hữu của khí nén, cơ cấu chấp hành
PAM mang lại những tính năng ưu việt như: tính an toàn và khả năng chiều theo chuyển động,
mềm dẻo, linh hoạt và khả năng lặp đi lặp lại tốt, khối lượng nhẹ, lực kéo lớn, tỉ số công
suất/khối lượng cao, giá thành rẻ, dễ bảo trì, sạch sẽ, tiêu tốn năng lượng ít và nguồn năng
lượng sạch, có sẵn trong tự nhiên. Từ những ưu điểm vượt trội đó, một số nghiên cứu ứng
dụng như nghiên cứu ứng dụng cơ cấu chấp hành PAM trong thiết bị hỗ trợ những bệnh nhân
không có khả năng cầm nắm [2], hệ thống hỗ trợ đi lại [3-5], hệ thống tay máy một bậc phục

Trang 42

TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 11, SOÁ 09 - 2008

vụ phục hồi chức năng [6-8], tay máy nhiều bậc tập phục hồi chức năng [9-11] và hệ thống hỗ
trợ đi lại [12-13].
Trên cơ sở đó, nghiên cứu chế tạo và điều khiển thiết bị tập phục hồi chức năng khớp cổ
chân được giới thiệu. Giải thuật điều khiển PID được sử dụng, phần mềm điều khiển được xây
dựng trên ngôn ngữ Visual Basic với các tính năng hỗ trợ tốt nhất có thể cho các chuyên gia
trong việc ra y lệnh và những kết quả đạt được sẽ minh chứng cho việc ứng dụng các cơ cấu
tác động này trong lĩnh vực y tế phục hồi chức năng.
2.XÂY DỰNG HỆ THỐNG

Thiết bị tập phục hồi chức năng khớp cổ chân sử dụng cơ cấu chấp hành PAM được trình
bày trên hình 1a. Nguyện lý hoạt động của cơ cấu chấp hành PAM được thể hiện trên hình 1b.
Bằng cách tăng áp suất khí bơm vào, cơ cấu chấp hành PAM sẽ phình to theo chiều ngang và
rút ngắn lại theo chiều dài, từ đó tạo ra lực kéo. Thiết bị tập cổ chân bao gồm máy vi tính IBM
(Pentium 2.4 GHz) tính toán giá trị tín hiệu cần điều khiển và điều khiển van tỉ lệ khí nén
(FESTO, MPYE-5-1/8HF-710 B) [14] thông qua card giao tiếp biến đổi D/A (Advantech, PCI
1711) [15], và điều khiển hai cơ cấu chấp hành PAM (FESTO, MAS-10-N-220-AA-MCFK)
[1]. Sơ đồ khối điều khiển hệ thống được trình bày trên hình 2. Tín hiệu cảm biến góc được đo
đạc thông qua cảm biến H40 Seri (H40-8-3600ZO Metronix) và được phản hồi về máy tính
thông qua mạch giao tiếp đọc tín hiệu đa dụng (Advantech, PCI 1784) [16]. Những kết quả
thực nghiệm được đo đạc ở áp suất làm việc 0.5 [MPa] và phần mềm điều khiển được xây
dựng trên nền Visual Basic 6.0.

PAM

Encoder

(a)

(b)
Hình 1. Thiết bị tập phục hồi chức năng khớp cổ chân sử dụng PAM
(a) Mô hình thiết bị; (b) Nguyên lý hoạt động của PAM

Trang 43

Science & Technology Development, Vol 11, No.09 - 2008

Hình 2. Sơ đồ khối hệ thống

3.ĐIỀU KHIỂN HỆ THỐNG

Giải thuật điều khiển PID được biết đến như là một trong những bộ điều khiển ổn định và
thường sử dụng rất nhiều trong công nghiệp vì những ưu điểm nội bật như: có dạng đơn giản,
độ ổn định cao trong vùng hoạt động rộng, v.v... Ứng dụng bộ điều khiển PID cho thiết bị y tế
phục hồi chức năng khớp cổ chân được đề xuất và sơ đồ khối điều khiển được trình bày trên
hình 3. Tín hiệu điều khiển có thể được biểu diễn như sau:

Hình 3. Sơ đồ điều khiển thiết bị

u (t ) = K p e(t ) +

Kp
Ti

t

∫ e(t )dt + K T

p d

0

de(t )
dt

(1)

Biến đổi Laplace của (1) cho

U (s) = K p E (s) +

Trang 44

Kp
Ti s

E ( s ) + K pTd sE ( s )

(2)

TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 11, SOÁ 09 - 2008

và kết quả hàm truyển của bộ điều khiển PID:



U (s)
1
= K p ⎜⎜1 +
+ Td s ⎟⎟
E (s)
⎝ Ti s


(3)

Kết quả tín hiệu điều khiển trong miền thời gian tại thời điểm k được thể hiện:

u (k ) = K p e(k ) + u (k − 1) +

K pT
Ti

e( k )
(4)

e(k ) − e(k − 1)
+ K pTd
T
ở đây u(k) and e(k) là tín hiệu điều khiển và sai số hệ thống.
4.KẾT QUẢ THỰC NGHIỆM

Chương trình điều khiển giao diện người sử dụng được viết trên nền Visual Basic 6 và
được trình bày trên hình 4. Trên hình 4, các thông số hỗ trợ cho quá trình tập phục hồi chức
năng như thời gian tập và điều trị, góc gập duỗi cho khớp gối và chu kì tuần hoàn của quá trình
gập duỗi được các chuyên gia vật lý trị liệu – phục hồi chức năng lựa chọn tùy theo điều kiện
bệnh lý của bệnh nhân (Hình 4-b). Các thông số bộ điều khiển PID cũng được lựa chọn, đề
xuất và cài đặt (Hình 4-c). Bên cạnh đó, các thông số phản hồi từ hệ thống như giá trị tín hiệu
điều khiển, sai số của hệ thống, v.v.. cũng được ghi nhận và thể hiện trên giao diện điều khiển
(Hình 4-d). Đường đặc tuyến điều trị trong trường hợp này có dạng hình sin với các tham số
được cài đặt ở trên. Và kết quả điều khiển cũng như độ chính xác của hệ thống được giám sát
trực tuyến từ giao diện điều khiển.

a)

b)

c)

d)

Hình 4.Giao diện điều khiển; (a): Giao diện điều khiển; (b): Hộp cài đặt thông số trị liệu; (c): Hộp cài
đặt giá trị tham số bộ điều khiển; (d): Thông số phản hồi từ hệ thống

Trang 45

Science & Technology Development, Vol 11, No.09 - 2008

Kết quả thực nghiệm được xem xét trên nhiều điều kiện khác nhau. Hình 5 trình bày kết
quả thực nghiệm với điều kiện ban đầu được chon như: hình sin với thời gian/chu kì là 25
giây, biên độ góc tập trị liệu là 13 độ, các tham số điều khiển hệ thống được chọn thông qua
thử nghiệm và sai số và được như sau: Kp = 0.97, Ki = 0.05, Kd = 0.01. Từ hình 5, sai số đo
được vào khoảng 0.4 độ và thiết bị được điều khiển bám theo giá trị mong muốn được cài đặt
ban đầu.

Hình 5. Thời gian/chu kì = 25s, biên độ góc = 13, Kp = 0.97, Ki = 0.05, Kd = 0.01

Trong vật lý trị liệu phục hồi chức năng, tùy theo các điều kiện bệnh lý khác nhau của
bệnh nhân mà góc trị liệu cũng như thời gian trị liệu trong một chu kì cần thay đổi để cho phù
hợp. Hình 6 giới thiệu kết quả điều khiển thiết bị trong điều kiện thay đổi thời gian/chu kì là
30 giây, biên độ góc tập là 10 độ, các giá trị của bộ điều khiển vẫn giữ nguyên như truờng hợp
trước. Kết quả đạt được cho thấy độ ổn định của bộ điều khiển PID. Kết quả đạt được với sai
số vi trí là 0.5 độ.

Hình 6. Thời gian/chu kì = 30s, biên độ góc = 10

Để nâng cao thực thi điều khiển hệ thống, thời gian/chu kì được chọn là 10 giây và biên độ
góc trị liệu là 10 độ. Các giá trị của bộ điều khiển được thay đổi như sau: Kp = 0.97, Ki =
0.03, Kd = 0.001.
Kết quả đạt được chứng tỏ hệ thống hoạt động tốt trong các điều kiện thay đổi, sự lựa chọn
giá trị bộ điều khiển có thể được tìm thông qua thử nghiệm và sai số. Các giá trị này có thể

Trang 46

Tài liệu cùng danh mục Y khoa - Dược

XÁC ĐỊNH CÁC TẾ BÀO NGÁCH TRÁN TRÊN CT

Phân tích giải phẫu vùng ngách trán ở bệnh nhân không viêm xoang trán qua MSCT. Thiết kế và phương pháp nghiên cứu: mô tả hàng loạt ca, 98 bệnh nhân đạt tiêu chuẩn nghiên cứu, chụp đa cắt lớp dày 1mm từ 15/12/2005 đến 15/7/2006 tại MEDIC TP HCM. Kết quả: tế bào Agger nasi 94,9%, trán 1 là 31,18%, trán 2 là 4,59%, trán 3 16,33%, trán 4 là 0%, tế bào trên ổ mắt 46,94%, tế bào trên bóng là 30,10%, bóng trán 8,16%, ngách tận 83,67%. Kết luận: Để xếp loại các tế bào trán...


XOẮN ĐẠI TRÀNG – Phần 2

CT ít khi được chỉ định trong xoắn đại tràng, trừ trường hợp X-quang bụng chưa cho chẩn đoán xác định và BN có chống chỉ định X-quang đại tràng. Hình ảnh xoắn đại tràng trên CT: quai đại tràng dãn, hình vòng xoắn, hình mỏ chim nham nhở, thành ruột và mạc treo phù nề…


Lý thuyết y khoa: Tên thuốc DOGMATIL 50 SANOFI SYNTHELABO VIETNAM

DƯỢC LỰC An thần kinh, giải ức chế. DƯỢC ĐỘNG HỌC Dùng bằng đường uống, sulpiride được hấp thu trong 4,5 giờ ; nồng độ đỉnh của sulpiride trong huyết tương là 0,25 mg/l sau khi uống viên nang 50 mg. Sinh khả dụng của dạng uống là từ 25 đến 35%, có thể có sự khác biệt đáng kể giữa người này và người khác ; các nồng độ của sulpiride trong huyết tương có liên quan tuyến tính với liều dùng. Sulpiride được khuếch tán nhanh đến các mô, nhất là đến gan và thận ; sự...


Ebook Clinical handbook of contact dermatitis - Diagnosis and management by body region (1st edition): Part 1

(BQ) Part 1 book "Clinical handbook of contact dermatitis - Diagnosis and management by body region" presents the following contents: Introduction to contact dermatitis, scalp, face, eyelids, mouth, lips and perioral region.


Y học cổ truyền kinh điển - sách Kim Quỹ: THIÊN THỨ MƯỜI BẢY MẠCH, CHỨNG VÀ PHÉP TRỊ BỆNH ẨU THỔ, UẾ, HẠ LỢI

Tham khảo tài liệu 'y học cổ truyền kinh điển - sách kim quỹ: thiên thứ mười bảy mạch, chứng và phép trị bệnh ẩu thổ, uế, hạ lợi', y tế - sức khoẻ, y dược phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả


Bài giảng Phân loại theo ILO các phim chụp phổi của bệnh bụi phổi

Bài giảng Phân loại theo ILO các phim chụp phổi của bệnh bụi phổi giới thiệu về các yêu cầu cần thiết khi đọc phim x quang; kỹ thuật phim chụp phổi; chất lượng phim chụp phổi; mật độ theo ILOl;... Với các bạn chuyên ngành Y tế thì đây là tài liệu hữu ích.


Kết hợp gây tê tủy sống - ngoài màng cứng liên tục bằng bupivacain và sufentanil để giảm đau trong và sau phẫu thuật cắt tử cung qua đường bụng

Mục tiêu nghiên cứu của bài viết nhằm đánh giá tác dụng giảm đau và tác dụng không mong muốn trong và sau phẫu thuật cắt TC qua đường bụng của phương pháp kết hợp gây tê tủy sống với gây tê NMC liên tục bằng bupivacain - sufentanil.


Bài giảng Các mặt cắt cơ bản trong siêu âm tim thai - Lê Kim Tuyến

Bài giảng "Các mặt cắt cơ bản trong siêu âm tim thai" trình bày các nội dung: Giới thiệu các mặt cắt cơ bản trong siêu âm tim thai, kỹ thuật siêu âm tim thai, các mặt cắt cơ bản. Hi vọng đây sẽ là một tài liệu hữu ích dành cho các bạn sinh viên Y khoa và những ai quan tâm dùng làm tài liệu học tập và nghiên cứu.


Ngộ độc thuốc và hóa chất gây co giật

Tham khảo tài liệu 'ngộ độc thuốc và hóa chất gây co giật', y tế - sức khoẻ, y dược phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả


Ebook Chữa bệnh rối loạn tiền đình bằng phương pháp Đông y - Châm cứu: Phần 1 - NXB Y học

Phần 1 ebook gồm các nội dung: Dẫn Kinh nghĩa, sách cổ nói về rối loạn tiền đình, nguyên nhân gây bệnh rối loạn tiền đình, cơ lý phát sinh chứng rối loạn tiền đình, chứng trạng chứng rối loạn tiền đình,... Mời các bạn cùng tham khảo chi tiết nội dung tài liệu.


Tài liệu mới download

Động từ ghép tiếng Nhật
  • 18/12/2015
  • 83.187
  • 834
Kính ngữ
  • 18/12/2015
  • 30.588
  • 483

Từ khóa được quan tâm

Có thể bạn quan tâm

Natri Clorid
  • 15/05/2011
  • 19.875
  • 771
CYTOKIN
  • 22/06/2011
  • 44.098
  • 659

Bộ sưu tập

Danh mục tài liệu